Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ς. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ς. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 30 Ιανουαρίου 2022

Χρήστος Στυλιανίδης-Χρειαζόμαστε νέα σύγχρονα ραντάρ, νέα σύγχρονα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης

Ομιλία του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Χρήστου Στυλιανίδη, στη Βουλή

Αθήνα, 29 Ιανουαρίου 2022

 

Ομιλία στη Βουλή πραγματοποίησε σήμερα ο Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Χρήστος Στυλιανίδης, κατά τη συζήτηση της πρότασης δυσπιστίας που υπέβαλε η Αξιωματική Αντιπολίτευση.

 

Στην ομιλία του, ο κ. Στυλιανίδης ανέφερε: «Κύριε Πρόεδρε της Κυβερνήσεως, κύριε Αρχηγέ της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, κυρίες και κύριοι Βουλευτές.

 

Στο πλαίσιο της συζήτησης της πρότασης δυσπιστίας που κατέθεσε η Αξιωματική Αντιπολίτευση έχω την ευθύνη  να ενημερώσω εν συντομία εσάς και βεβαίως τον ελληνικό λαό, για όσα συνέβησαν τις προηγούμενες μέρες. Και βεβαίως να εστιάσω στα θέματα αρμοδιότητας του νεοσύστατου Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.

 

Θα μιλήσω με ειλικρίνεια.   Όπως είμαι συνηθισμένος πάντα. Οι συμπατριώτες μου το ξέρουν.

 

Δε θα εξωραΐσω όσα έγιναν. Ούτε θα ισχυριστώ ότι δεν υπήρξαν αστοχίες και σφάλματα. Που βέβαια μπορούσαν να έχουν αποφευχθεί. Από την πρώτη στιγμή  αναλάβαμε τη θεσμική μας ευθύνη. Απευθύναμε από το πρώτο βράδυ μια ειλικρινή και διόλου προσχηματική συγγνώμη προς τον ελληνικό λαό. Και ειδικά σε όσους ταλαιπωρήθηκαν.

 

Πρέπει όμως για να πάμε μπροστά να αποτιμήσουμε ακριβοδίκαια την κατάσταση. Να μην μείνουμε στις εντυπώσεις. Να επικεντρωθούμε στις αιτίες και την ουσία.

 

Μόνον έτσι θα μπορέσουμε να κατανοήσουμε επακριβώς τί έγινε, τί δεν έγινε και γιατί. Έτσι θα βγουν τα συμπεράσματα, τα διδάγματα, και θα μας δώσουν κατεύθυνση. 

 

Και δεν είμαι ενώπιον σας για να υπερασπιστώ τον εαυτό μου.

 

Είμαι εδώ για να εξηγήσω τη σημασία του έργου και την εθνική αποστολή του Υπουργείου που μου ανέθεσε τιμητικά  ο Πρωθυπουργός, ο οποίος, πρώτος, έχει ήδη με σαφήνεια οριοθετήσει αυτήν την εθνική αποστολή.

 

Κυρίες και κύριοι βουλευτές, το έργο που ανέλαβα είναι δύσκολο. Έχω πλήρη συναίσθηση αυτού. Δεν είμαι αφελής. Ξέρω ότι λειτουργώ, ανά πάσα στιγμή, σε ναρκοπέδιο. Έχω μεγάλη εμπειρία από κρίσεις σε όλο το κόσμο, στην Αφρική, τη Λατινική Αμερική, την Ασία και την Ευρώπη. Ξέρω πολύ καλά τί σημαίνουν κρίσεις διαχείρισης φυσικών καταστροφών.

 

Ανέλαβα, όμως, για συγκεκριμένους λόγους και με συγκεκριμένους στόχους:

 

Για να μπορέσω, πρώτα αξιοποιώντας την ευρωπαϊκή μου εμπειρία στο αντικείμενο αυτό, να συμβάλλω στη δημιουργία ενός σύγχρονου και αποτελεσματικού μηχανισμού  Πολιτικής Προστασίας για την Ελλάδα - που κυρίως θα ανταποκρίνεται στις προκλήσεις της κλιματικής κρίσης.

 

Δεύτερον, για να βοηθήσω στην ταχύτερη και πιο αποτελεσματική απορρόφηση της ευρωπαϊκής χρηματοδότησης, στο μεγάλο πρόγραμμα αναβάθμισης της ανθεκτικότητας της χώρας, το οποίο λέγεται «ΑΙΓΙΣ». Σε στενή  συνεργασία βέβαια με πολλούς συναδέλφους. Και για να μπορέσουμε να υπερβούμε χρόνια προβλήματα που συνδέονται με νομικίστικες διαδικασίες και ιδιαιτερότητες του ελληνικού κράτους. Τα άκουγα, τώρα που τα βιώνω αντιλαμβάνομαι πόσο μεγάλα είναι.

 

Είναι γνωστό, κυρίες και κύριοι, ότι ένα ισχυρό και αποτελεσματικό σύστημα Πολιτικής Προστασίας πρέπει να χαρακτηρίζεται από το τρίπτυχο: Πρόληψη, Προετοιμασία-Ετοιμότητα και Ανθεκτικότητα.

 

Για να φτάσουμε εκεί χρειαζόμαστε σύγχρονα εργαλεία, χρειαζόμαστε τεχνολογική αναβάθμιση. Δεν μπορούμε να είμαστε παλαιομοδίτες, να λειτουργούμε με παραδοσιακό τρόπο. Χρειαζόμαστε νέα σύγχρονα ραντάρ, νέα σύγχρονα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης - ας μην αναπτύξω εδώ τί χρειαζόμαστε. Μέσα που αν τα είχαμε και εάν τα είχαν οι μετεωρολόγοι μας, θα μπορούσαμε να ξέρουμε και τον όγκο του χιονιού. Θα ξέραμε πόσο όγκος χιονιού θα έπεφτε στην Αττική, στην Αθήνα, στο Χαλάνδρι, στην Κατεχάκη. Τα χρειαζόμαστε. Δεν το λέω σαν υπεκφυγή ούτε σαν δικαιολογία. Σας ενημερώνω όμως για το τι συμβαίνει στις άλλες χώρες και οι μετεωρολόγοι, με όσους έχω μιλήσει, τα ζητούν αυτά τα ραντάρ. Ας είμαστε, όμως, ειλικρινείς. Όλα αυτά που αποτυπώνουν ένα σύγχρονο τεχνολογικά αναβαθμισμένο σύστημα Πολιτικής Προστασίας, λείπουν. Λείπουν, κύριοι Βουλευτές και λείπουν σε πολλές χώρες, για να πω την αλήθεια. Ακόμη και σε μεσαίες ευρωπαϊκές χώρες, διότι η κλιματική κρίση μας βρήκε όλους απροετοίμαστους.

 

Τη Δευτέρα, αυτές τις ελλείψεις τις βιώσαμε πολύ έντονα. Προσωπικά -εσείς μπορεί να μην το αντιληφθήκατε γιατί δεν είχαμε τόσα πολλά προβλήματα- το βίωσα και στις κακοκαιρίες «Μπάλλος» και «Διομήδης». Θυμάμαι ότι όταν πήραμε την απόφαση να κλείσουμε τον Κηφισό, η ειρωνεία ήταν μεγάλη. Εκεί οι μετεωρολογικές ενδείξεις απέτυχαν. Όμως πήραμε την απόφαση γιατί έτσι μας οδηγούσαν. Τώρα, είχαμε το αντίθετο.

 

Επιμένω, αγαπητοί συνάδελφοι, ότι την ώρα της μάχης, χρειάζεται κυρίως αυτό το οργανωμένο και άρτια εξοπλισμένο Συντονιστικό Κέντρο Διαχείρισης Κρίσεων. Μία πλήρης και  ενημερωμένη, λειτουργική, εθνική βάση δεδομένων. Είναι εκ των ων ουκ άνευ. Δεν υπάρχει στη χώρα. Ψάχνουμε να βρούμε στοιχεία. Υπάρχει και ένας ανταγωνισμός και δεν δίνει ο ένας τον άλλον στοιχεία, δεν υπάρχει οριζόντια διασύνδεση αυτών των πραγμάτων. Δεν είναι δυνατόν να μην έχει η Πολιτική Προστασία στο μικρό της Κέντρο Διαχείρισης Κρίσεων τη δυνατότητα να παρακολουθεί όλα τα αυτοκίνητα σε όλους τους αυτοκινητόδρομους, τις εθνικές οδούς της χώρας;  Δεν έχουμε αυτή τη δυνατότητα. Οι συμβάσεις πρέπει να αλλάξουν.

 

Χρειάζεται λοιπόν ένα Κέντρο όπως το έχει ορίσει ο Πρωθυπουργός, με πυραμιδική οργάνωση, όπου με ταχύτητα και απόλυτο συντονισμό θα λαμβάνονται όλες οι αποφάσεις. Η γνωστή σε όλες τις χώρες «Αίθουσα Πολέμου» (War Room).

 

Με αρμοδιότητες απολύτως προσδιορισμένες. Όπου θα είναι ξεκάθαρο ποιος παίρνει την απόφαση. Σε ποια στιγμή και με ποια κριτήρια.

 

Ας το ομολογήσουμε. Δεν είμαστε ακόμα εκεί. Και προσωπικά σας λέω ότι δεν μπορούσα να φτάσω στο σημείο αυτό τους 3-4 μήνες που είμαι εδώ.  Αλλά ούτε η Κυβέρνηση μπορούσε στα 2 χρόνια. Αυτό είναι έργο ετών. Πάντως σε ότι αφορά την πολιτική βούληση του Πρωθυπουργού και την δική μου και της Κυβέρνησης, δουλεύουμε προ αυτή την κατεύθυνση.

 

Για να αποκτήσουμε δομές, επιστημονικό προσωπικό που μπορεί στη διαχείριση της κρίσης να είναι δίπλα στους επιχειρησιακούς, δίπλα στον Πυροσβέστη, δίπλα στον Αστυνομικό, δίπλα στο Στρατό. Και έχουμε εξαιρετική επιστημονική κοινότητα. Συνομίλησα με όλα τα Πανεπιστήμια της χώρας και σας λέω έχω μείνει έκπληκτος από τις δυνατότητες που υπάρχουν, αλλά πρέπει να τις συστηματοποιήσουμε. Είναι όλα σκόρπια.

 

Κυρίες και Κύριοι,

 

Ο στόχος που έχουμε θέσει μαζί με τους συνεργάτες μου -και αναφέρομαι στον Υφυπουργό Πολιτικής Προστασίας, κ. Ευάγγελο Τουρνά και τον Γενικό Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας, κ. Βασίλειο Παπαγεωργίου- πιστεύω ακράδαντα ότι είναι στόχος εθνικός. Δεν έχει πολιτικά χαρακτηριστικά. Το χιόνι, η φωτιά, οι πλημμύρες, ο σεισμός δεν έχουν πολιτικό χρώμα. Χωρίς τη συμβολή όλων θα μείνουμε στα μισά του δρόμου.

 

Ο στόχος αυτός στη δίνη, ειδικά, της κλιματικής κρίσης, πιστεύω ακράδαντα ότι οφείλει να αναδειχθεί σε πρότυπο συνεννόησης, συναίνεσης και συνεργασίας του πολιτικού δυναμικού της χώρας. Δεν υπάρχει άλλος δρόμος για να είμαστε αποτελεσματικοί.

 

 Αυτό το Υπουργείο που σύστησε ο Πρωθυπουργός, μια πρωτοποριακή απόφαση, δεν είναι ούτε του κ. Μητσοτάκη, ούτε του κ. Τσίπρα, ούτε του κ. Ανδρουλάκη και, πολύ περισσότερο, δεν είναι του κ. Στυλιανίδη.

 

Είναι το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας της Ελλάδας.

 

 

Αποστολή του είναι να κάνει τη χώρα ανθεκτική στην κλιματική κρίση. Να ενισχύσει την ανθεκτικότητα για να σώσει ανθρώπινες ζωές.

 

Είναι προφανές ότι αυτή η προσπάθεια αυτή δεν ξεκινάει από το μηδέν ούτε την ξεκινώ εγώ.

 

 Το 2019 ο προκάτοχός μου, ο Υφυπουργός κ. Νίκος Χαρδαλιάς, αναβάθμισε ουσιαστικά το ρόλο της Πολιτικής Προστασίας. 

 

Το 2019 ήταν στα σπάργανα το 112 που ξεκίνησε από την κ. Όλγα Γεροβασίλη. Θέλω να είμαι αντικειμενικός. Για να είμαστε όλοι μαζί.

 

Τον περασμένο Σεπτέμβριο ήρθε η μεγάλη θεσμική δομή. Η πρωτοβουλία του Πρωθυπουργού. Ιστορική απόφαση.

 

Η σύσταση  αυτού του αυτόνομου Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Ναι, με επίκεντρο την Κλιματική Κρίση. Αναγνωρίζοντας την απόλυτη διασύνδεση και αλληλεπίδραση με την παραδοσιακή προσέγγιση -της κατασταλτικής δράσης- της Πολιτικής Προστασίας.

 

Σημαντική καινοτομία.

 

Στη Γλασκώβη [στην παγκόσμια σύνοδο COP 26 για το κλίμα], όπου είμασταν με τον Πρωθυπουργό, εγώ και ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Κώστας Σκρέκας, όλα τα φώτα των διεθνών μέσων ενημέρωσης, όλες οι ερωτήσεις, ήταν για την πρωτοπορία της Ελλάδας σε αυτό το σημείο.

 

Κυρίες και κύριοι,

 

Η κλιματική αλλαγή και οι επιπτώσεις της μας ξεπέρασαν. Για να προλάβουμε πρέπει να τρέξουμε με ιλιγγιώδεις ταχύτητες. Η Πρόληψη και η Προετοιμασία-Ετοιμότητα πρέπει να είναι ο βασικός μας μπούσουλας. Αλλιώς, το λέω με απόλυτη επίγνωση, θα παραμείνουμε απροετοίμαστοι σε αυτά που θα έρχονται ολοένα και συχνότερα. 

 

Βασικό μας εργαλείο το σχέδιο «ΑΙΓΙΣ», ύψους 1,7 δις ευρώ, το οποίο μας επιτρέπει να οικοδομήσουμε τη σύγχρονη Πολιτική Προστασία στη χώρα μας.

 

Θα σας το πω ξεκάθαρα. Αντιμετωπίζουμε μεγάλες δυσκολίες στην υλοποίησή του, ως αποτέλεσμα χρόνιων αδυναμιών ενός κρατικού συστήματος που  χαρακτηρίζεται από πολυνομία, αλληλοεπικαλύψεις και ασαφείς συναρμοδιότητες.

 

Να φανταστείτε ότι πήραμε εγκρίσεις επιτάχυνσης από τη γραφειοκρατία των Βρυξελλών και δυσκολευόμαστε από τη γραφειοκρατία των Αθηνών.

 

Είναι παθογένειες δεκαετιών, το ξέρω, αλλά πρέπει να τις πούμε και να τις αναγνωρίσουμε για τις λύσουμε.

 

Με τη στήριξη του Πρωθυπουργού ήδη λύσαμε ένα πολύ σοβαρό θέμα. Σταματήσαμε μια εκκρεμότητα την οποία, όσοι περάσαν από το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη γνωρίζουν - η κα Γεροβασίλη το ξέρει πολύ καλά, ο κ. Χαρδαλιάς, ο κ. Χρυσοχοΐδης, ακόμη και πιο παλιά, από το 2011.

 

Απαλλάξαμε τη χώρα με τη δική σας συμβολή και συναίνεση  από αυτή την οικονομική εκκρεμότητα προς την υπηρεσία NSPA του ΝΑΤΟ για τη μίσθωση των αναγκαίων εναέριων πυροσβεστικών μέσων για την επόμενη αντιπυρική περίοδο, ώστε να μπορέσουμε να εφαρμόσουμε το επιχειρησιακό πλάνο της Πυροσβεστικής.

 

Μετά από έντεκα χρόνια, η οικονομική οφειλή επιτέλους επιλύθηκε. Επιτέλους, μπορούμε τώρα να κάνουμε ένα σχεδιασμό για να τα εναέρια μέσα του καλοκαιριού πριν έρθουν τα νέα δικά μας μέσω του «ΑΙΓΙΣ».

 

Επανέρχομαι στο θέμα των ημερών.  Αντιμετωπίσαμε ένα πολύ δύσκολο φαινόμενο. Υπήρξαν αστοχίες, υπήρξαν προβλήματα και αδυναμίες στο συντονισμό.

 

Το είπαμε από την πρώτη στιγμή. Γι’ αυτό και η συγγνώμη του Πρωθυπουργού. Στόχος είναι τα λάθη να γίνουν μαθήματα και να μην επαναληφθούν. Να αντλήσουμε διδάγματα από  τις αστοχίες και τις παραλείψεις.

 

Αλλά σε αυτό το σημείο θέλω να αναδείξω μια στιγμή των δύσκολων αυτών ωρών, στην οποία δεν έχει δοθεί η πρέπουσα σημασία. Εκείνο το βράδυ της Δευτέρας, τα παιδιά της Αστυνομίας, οι άντρες της Πυροσβεστικής και του Στρατού κατάφεραν κάτι ακατόρθωτο. Έχω εμπειρία στην αξιολόγηση τέτοιων κρίσεων σε τέτοιες συνθήκες. Θεωρώ ότι εκείνο το βράδυ επιβεβαιώθηκε αυτό που έχω δει εδώ και καιρό. Η Ελλάδα έχει δυνατότητες να διαχειριστεί κρίσεις γιατί έχει εξαιρετικό ανθρώπινο δυναμικό. Σύστημα θέλουμε, δομές θέλουμε.

 

Αυτά τα παιδιά, ήταν οι ήρωες της βραδιάς, γιατί κατάφεραν μέσα σε αυτές τις συνθήκες να απεγκλωβίσουν με αυταπάρνηση και υπερβαίνοντας εαυτόν, 3.500 ανθρώπους, απομακρύνοντας 1.800 αυτοκίνητα. Και τι άλλο καταφέραν; Καταφέραν να λύσουν προβλήματα σε 1.000 επείγονται ιατρικά περιστατικά.

 

Αγαπητοί συνάδελφοι δεν είχαμε νεκρούς διότι ήταν σωστή η επιχείρηση εκείνη τη στιγμή. Και οφείλεται σε αυτά τα παιδιά. Δεν το λέω ούτε για μένα ούτε για κανέναν άλλο. Αυτοί ήταν οι ήρωες της βραδιάς.

 

Ρωτάτε αν υπήρχε σχεδιασμός. Υπήρχε σχεδιασμός. Υπήρχε συνεχής αξιολόγηση της κατάστασης στη βάση της εξέλιξης και σφοδρότητας της κακοκαιρίας. Πώς υλοποιήθηκε; Δυστυχώς δεν μπόρεσε να υλοποιηθεί σε βαθμό που να περιορίσει τα μεγάλα προβλήματα. Οι λόγοι πολλοί:

 

1. Η έλλειψη αποκλειστικών αρμοδιοτήτων και οι σωρεία συναρμοδιοτήτων.

2. Η απουσία δυνατότητας της Πολιτική Προστασίας να παίρνει κυριαρχικά αποφάσεις για δράση. Το χρειαζόμαστε. Το είπε και από το βήμα πριν εδώ ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης.

3. Η ασάφεια και η απουσία προσδιορισμένων σχέσεων της κεντρικής εξουσίας με την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Κυρίως την ώρα της κρίσης. Και η απουσία ελεγκτικών μηχανισμών κατά την περίοδο λήψης προληπτικών μέτρων.

 

Ωστόσο, πρέπει να είμαστε ειλικρινείς. Δεν έχω καμία διάθεση να συγκρουστώ με μια ιδιωτική εταιρεία. Αλλά εκ των υστέρων, τα συμπεράσματα θα αποδείξουν ότι ο πιο αδύναμος κρίκος σε αυτή την αλυσίδα ήταν η Αττική Οδός.

 

Υπογραμμίζω ότι όλες οι εταιρείες διαχείρισης, μεταξύ των οποίων και οι Αττικές Διαδρομές, στη σύσκεψη εγγυήθηκαν ότι μπορούν να διαχειριστούν το φαινόμενο και να μείνουν ανοιχτοί οι δρόμοι.

 

Ειδικά οι Αττικές Διαδρομές διαβεβαίωσαν ότι ήταν σε πλήρη ετοιμότητα. Και ότι διαθέτουν περισσότερα οχήματα εκχιονισμού από τη συμβατική τους υποχρέωση.

 

Δυστυχώς, τίποτε από αυτά που η εταιρεία διαβεβαίωνε δεν επιβεβαιώθηκαν.

 

Ενώ στην περίπτωση της Νέας Οδού που εθεωρείτο ιστορικά η προβληματική εταιρεία, τα πράγματα εξελίχθηκαν όπως σχεδιάστηκαν: σε πλήρη συνεργασία με την Τροχαία και έτσι, είχαμε μια πετυχημένη διαχείριση της δύσκολης κατάστασης.

 

Και το ερώτημα: Γιατί, λοιπόν, στην περίπτωση της Νέας Οδού είχαμε μια επιτυχημένη διαχείριση, ενώ στην περίπτωση της Αττικής Οδού τη χειρίστη διαχείριση; Θα το απαντήσει αυτός που θα μας βοηθήσει να βρούμε τα διδάγματα και τα νέα δεδομένα για να κάνουμε την αρχή.

 

Ρωτάτε πολλοί για τα πρακτικά. Κάποιοι με μια συνωμοσιολογική αντίληψη των πραγμάτων. Δεν ξέρω γιατί. Αγαπητοί συνάδελφοι, οι συντονιστικές συναντήσεις πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο της προετοιμασίας για το επερχόμενο καιρικό φαινόμενο. Δεν επρόκειτο για συνεδρίαση ούτε διοικητικού οργάνου ούτε για τυπική διαδικασία. Σε αυτές τις συναντήσεις – κι έχω συμμετάσχει σε τόσες στην Ευρώπη- παντού  δεν τηρούνται  πρακτικά. Αποτελεί ενωσιακή πρακτική της ΕΕ και, όπως με έχουν ενημερώσει οι νομικοί μας σύμβουλοι, ούτε [τηρούνται] με βάση την εθνική πρακτική. Και αυτό το ρώτησα όχι τώρα, αλλά σε όλες τις συνεδριάσεις που έχουμε κάνει από το Σεπτέμβριο και μετά. Είναι ad hoc συνεδρίες όπου δεν κρατιούνται πρακτικά.

 

Αγαπητοί συνάδελφοι, κυρίες και κύριοι,

 

Πριν κλείσω, επιτρέψτε μου δυο λόγια σε έναν τόνο πιο προσωπικό, μιας που και αυτές τις μέρες ακούστηκαν και γράφτηκαν διάφορα. Εξάλλου, είναι στοιχειώδες δικαίωμα η αυτοάμυνα. Κάποιος ψάχνει τον Στυλιανίδη, πού ήταν ο Στυλιανίδης και μάλιστα κάποιος έβγαλε ότι ο Στυλιανίδης υπέγραφε θέματα της Πυροσβεστικής την ώρα της κρίσης, θέματα που τα υπογράφει ένας Αντιπύραρχος σε κάθε Πυροσβεστική Υπηρεσία. Εν πάση περίπτωση, τα ακούσαμε και αυτά.

 

 

Αγαπητοί συνάδελφοι, η διαχείριση κρίσεων δεν γίνεται ούτε με γιουρούσια και ο αυτοσχεδιασμός πάντα αποτυγχάνει. Γίνεται μόνο με σύστημα, οργάνωση και αφού προλάβεις τα πράγματα. Που σημαίνει ότι ο Στυλιανίδης δεν θα κυκλοφορεί βγάζοντας φωτογραφίες όπου βρίσκεται για τα social media, διότι η αξιοπρέπειά μου και η ακεραιότητά μου δεν μου το επιτρέπουν. Προτιμώ να χάνω στην επικοινωνία, αλλά να επικεντρωθώ στην ουσία.

 

Αποδέχθηκα την τιμητική πρόσκληση του Πρωθυπουργού, να αναλάβω το δύσκολο αυτό έργο. Και τον ευχαριστώ για την τιμή και την εμπιστοσύνη. 

 

Το αποδέχθηκα, όπως είπα και πριν, γνωρίζοντας και τις δυσκολίες και τις παθογένειες ενός ολόκληρου συστήματος. Και αναγνωρίζοντας, ασφαλώς, ταυτόχρονα και δικές μου πιθανές αδυναμίες, σχετικές με τη μη βιωματική γνώση του ελληνικού κρατικού μηχανισμού.

 

Αποδέχθηκα την πρόταση, όχι γιατί ήμουν ανεπάγγελτος, όχι γιατί έψαχνα οπωσδήποτε δουλειά, ούτε για να γίνω Υπουργός. Αποδέχθηκα γιατί έκρινα ότι αυτό  μου όριζε το εθνικό καθήκον.

 

Μεγάλωσα στην Πράσινη Γραμμή της παλαιάς Λευκωσίας. Ξέρω τι σημαίνει εθνική συμπαράσταση. Όταν με κάλεσε ο Πρωθυπουργός, για έμενα ήταν εθνικό καθήκον. Ειδικά ένας Πρωθυπουργός που ξέρω πολύ καλά από την ευρωπαϊκή μου εμπειρία ότι έχει αναβαθμίσει το κύρος της χώρας. Δεν μπορούσα να πω όχι.

 

Δεν ήρθα εδώ με στόχο να εξαργυρώσω οτιδήποτε. Ούτε για να εγκαινιάσω μια νέα πολιτική σταδιοδρομία.

 

Ούτε ήρθα στην Ελλάδα ως «μεσσίας» κι ούτε είμαι αλάνθαστος. Όπως θα έλεγε και ο Προέδρος της Βουλής, κ. Κώστας Τασούλας, ο ευφυολόγος, ήρθα ως «καλοπροαίρετος φιλότιμος». Το αποδέχομαι.

 

Είμαι ένας άνθρωπος που έχει ζήσει στην Ελλάδα, οι σπουδές μου είναι στην Ελλάδα και ήρθα εδώ με την τεχνογνωσία που απέκτησα ως Ευρωπαίος Επίτροπος και ως Ευρωπαίος Συντονιστής για την αντιμετώπιση της επιδημίας του Έμπολα και νομίζω ότι εκεί πήγα καλά.

 

Αντιλαμβάνομαι, λοιπόν, τη συμμετοχή μου στην Κυβέρνηση ως προσφορά. Ως υπηρεσία στον Έλληνα πολίτη. Και ζητώ να κριθώ από αυτά. Τώρα, αύριο, αλλά και στο τέλος αυτής της διαδρομής.

 

Με αυτήν την αντίληψη συνεχίζω. Και στην πορεία αυτή, θα αξιοποιήσουμε ως Υπουργείο κάθε δημιουργική πρόταση, κάθε συνεισφορά.

 

Κυρίες και κύριοι Βουλευτές,

 

Ποτέ δεν θα μας δείτε να κρυβόμαστε. Ούτε από την πραγματικότητα, ούτε, ακόμα περισσότερο, από τις θεσμικές μας ευθύνες. Αλλά, τελειώνω με μία πρόταση προς το εθνικό Κοινοβούλιο. Η πρόκληση μπροστά μας είναι το «ΑΙΓΙΣ». Μπορούμε να επιταχύνουμε τις διαδικασίες για αυτό το πρόγραμμα και να έχουμε το συντομότερο δυνατό όλα τα εργαλεία που χρειαζόμαστε ώστε να υλοποιήσουμε μία όντως αξιόπιστη Πολιτική Προστασία. Θεωρώ ότι αυτό πρέπει να γίνει ο εθνικός μας στόχος. Από τη πρώτη στιγμή που ήρθα ξεκίνησα τον εθνικό διάλογο. Θεωρώ και ελπίζω ότι θα βρούμε τον νομικό τρόπο να επιταχύνουμε τις διαδικασίες, γιατί Πολιτική Προστασία σημαίνει κατεπείγον. Δεν σημαίνει τίποτε άλλο. Σας ευχαριστώ πολύ».   

 

Σε συνέχεια ερώτησης του Αρχηγού της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης και Προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ, κ. Αλέξη Τσίπρα, ο Υπουργός ανέφερε:

«Κύριε Αρχηγέ της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, απάντησα μπροστά στο Ελληνικό Κοινοβούλιο με απόλυτη ειλικρίνεια. Ας τα πάρουμε ένα-ένα.

Η ευρωπαϊκή μου εμπειρία -αλλά ρωτώντας και τους νομικούς συμβούλους του Υπουργείου- μου επιβάλλουν σε τέτοιες ad hoc συναντήσεις να μην τηρούνται πρακτικά. Μάλιστα, ο Jean-Claude Juncker, ένας φίλος της Ελλάδας, πρώην Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, λέει ότι εάν σε τέτοιες συναντήσεις τηρούνται πρακτικά δημιουργούνται συνθήκες ευθυνοφοβίας. Πρόκειται για συναντήσεις που γίνονται με σκοπό τη συνεννόηση και τη συνεργασία και για το λόγο αυτό δεν τηρούνται πρακτικά ούτε στην Ευρώπη. Εγώ πιστεύω ακράδαντα σε αυτή τη διαδικασία, γιατί διαφορετικά κανείς δεν θα μπορούσε να μιλήσει [ανοιχτά]. Έπρεπε να συντονιστούμε. Εάν βρείτε ευρωπαϊκή χώρα όπου σε αυτές τις συναντήσεις τηρούνται πρακτικά δέχομαι να το συζητήσουμε. Δεν υπάρχουν σε τέτοιες συναντήσεις. Δεν είναι τυπικές διαδικασίες, δεν πρόκειται για συνεδρίαση διοικητικού οργάνου. Δεν είμαι νομικός, το έψαξα πάρα πολύ από την πρώτη φορά και τήρησα τις ίδιες διαδικασίες και στις κακοκαιρίες «Μπάλλος» και «Διομήδης», όπως και τώρα. Έτσι είναι η σωστή διαδικασία κατά την άποψή μου. Αν έχουμε διαφωνία, σεβαστή.

Σε ό,τι αφορά τα ραντάρ και τον όγκο χιονιού, οι ίδιοι οι μετεωρολόγοι θα ήθελαν να ξέρουν τί όγκο χιονιού, όπως ξέρουν τί όγκο βροχής θα έχει, διότι εάν ξέραμε το βράδυ της Κυριακής ότι θα πέσουν 30, 40 ή 50 εκατοστά μέσα στον αστικό ιστό της Αθήνας, σίγουρα θα κλείναμε το βράδυ την Αθήνα, θα κηρύσσαμε αργία. Και δεν φταίνε οι μετεωρολόγοι, ίσα ίσα τους εκθειάζω γιατί είναι εξαιρετικοί και βρίσκουν τόσο σωστές ενδείξεις, παρόλο που δεν έχουν τα μέσα που πρέπει. Το έκανα στον «Μπάλλο» και δεν φοβήθηκα το πολιτικό κόστος. Δεν θα το έκανα τώρα; Αλλά καταλήξαμε και εδώ είναι η ανακοίνωση που βγάλαμε το βράδυ, ότι πάμε μαζί, παρακολουθούμε το φαινόμενο από τις 05.00 και ανάλογα με την εξέλιξη και τη σφοδρότητα, αποφασίζουμε.

Και επαναλαμβάνω, το θέμα της σύγκρισης μεταξύ του τι έγινε στη Νέα Οδό και στην Αττική Οδό, νομίζω ότι αποδεικνύει πως η σύσκεψη πήρε σωστές αποφάσεις. Αφού πέτυχε στη μία Οδό που ήταν το πιο ευάλωτο κομμάτι, γιατί δεν πέτυχε στις Αττικές Διαδρομές; Γιατί όχι σε αυτή την εταιρεία που ήταν όντως για πάρα πολλά χρόνια η πιο αξιόπιστη; Κάτι συμβαίνει. Δεν μπορώ να το ψάξω εγώ, δεν το ξέρω. Αλλά ήμουν παρών όταν ο Υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη, κ. Λευτέρης Οικονόμου, στο Κέντρο Διαχείρισης Κρίσεων, έψαξε και βρήκε 200 λίτρα πετρέλαιο για να βάλει στα εκχιονιστικά της εταιρείας στις 17.00-18.00 το απόγευμα - δεν θυμάμαι ακριβώς την ώρα. Αυτό δείχνει κάτι.

Κύριε Αρχηγέ της Αντιπολίτευσης, είμαι έντιμος άνθρωπος πάνω από όλα. Σε μια τέτοια κρίση το μόνο που δεν θα πω είναι ψέματα. Είναι η απόλυτη αλήθεια με τα γεγονότα. Σας τα είπα, αυτά είναι. Δέχομαι και δέχτηκα οποιαδήποτε κριτική, αλλά αυτά είναι τα γεγονότα και σε αυτά θα μείνω. Ευχαριστώ πολύ».

 

Δείτε το video των τοποθετήσεων: https://bit.ly/3re0E0R

 

Κατηγορία: 

Σάββατο 20 Μαρτίου 2021

ΝΟΤΗΣ ΜΗΤΑΡΑΚΗΣ :Εμείς αναλαμβάνουμε υπεύθυνα τις υποχρεώσεις μας ως χώρες πρώτης υποδοχής. Τα υπόλοιπα κράτη-μέλη πρέπει μετά να μας στηρίξουν στο θέμα της δίκαιης κατανομής των μεταναστών.

Συμφωνία των χωρών της ομάδας MED 5 για ενιαία στάση στη διαπραγμάτευση για το νέο ευρωπαϊκό Σύμφωνο Μετανάστευσης και Ασύλου

Η διαμόρφωση ενιαίας στάσης και η προώθηση κοινών θέσεων και προτάσεων των χωρών της ομάδας MED 5 στη διαπραγμάτευση για το νέο ευρωπαϊκό Σύμφωνο Μετανάστευσης και Ασύλου, ήταν το αποτέλεσμα της πρώτης διάσκεψης των μεσογειακών χωρών πρώτης υποδοχής της ευρωπαϊκής μεταναστευτικής κρίσης, στην Αθήνα.  

O Υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου κ. Νότης Μηταράκης, δήλωσε:  

Με ιδιαίτερη χαρά καλωσορίζω στην Αθήνα τους Υπουργούς Εσωτερικών & Μετανάστευσης της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Μάλτας και της Κύπρου. Τις χώρες του Νότου που σηκώσαμε και σηκώνουμε δυσανάλογο βάρος, της Ευρωπαϊκής μεταναστευτικής κρίσης. 

Συζητήσαμε τις κοινές προκλήσεις και τις κοινές μας προτάσεις, στο  πλαίσιo της διαπραγμάτευσης για το νέο Ευρωπαϊκό Σύμφωνο Μετανάστευσης & Ασύλου. Απαραίτητο για να προχωρήσει η Ευρωπαϊκή Ένωση στην μετά Δουβλίνο εποχή, καθώς εμφανώς οι συνθήκες και οι ανάγκες μας έχουν μεταβληθεί.  

Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε ότι συζητάμε σήμερα σε ένα διαφορετικό περιβάλλον, καθώς η χώρα μας, με την συμβολή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, έχει προχωρήσει στην ανάκτηση του ελέγχου, της μεταναστευτικής κρίσης.  

Τα προβλήματα των χωρών πρώτης υποδοχής αναγνωρίζονται από όλα τα Κράτη – Μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αλλά αυτό τώρα, πρέπει να αποτυπωθεί στο νέο Σύμφωνο.  

Το προτεινόμενο νέο σύμφωνο είναι μια αξιόλογη προσπάθεια της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.  Οι προτάσεις αυτές ωστόσο δεν ανταποκρίνονται επαρκώς στις ανησυχίες των μεσογειακών χωρών, αυτών δηλαδή που αποτελούν τις κύριες πύλες εισόδου μεταναστευτικών ροών προς την Ευρωπαϊκή Ένωση.  

Ειδικά ως προς την έλλειψη ισορροπίας μεταξύ των σαφών υποχρεώσεων που προβλέπονται για τα κράτη πρώτης υποδοχής και τον αβέβαιο μηχανισμό αλληλεγγύης που δεν εξασφαλίζει το απαραίτητο ύψος έμπρακτης και αποτελεσματικής ισοκατανομής των προσφύγων και μεταναστών. Από τη μία, οι υποχρεώσεις είναι αυστηρές και λεπτομερείς ενώ, από την άλλη πλευρά, οι διατάξεις αναφορικά με την αλληλεγγύη έχουν λιγότερο δεσμευτικό χαρακτήρα και ένα δυσκίνητο μηχανισμό εφαρμογής. 

Εμείς αναλαμβάνουμε υπεύθυνα τις υποχρεώσεις μας ως χώρες πρώτης υποδοχής. Τα υπόλοιπα κράτη-μέλη πρέπει μετά να μας στηρίξουν στο θέμα της δίκαιης κατανομής των μεταναστών. Δεν μπορούν οι χώρες μας και να προστατεύουν τα σύνορα, και να σηκώνουν δυσανάλογο βάρος, ειδικά στις ακριτικές περιοχές, και να εξετάζουν τις αιτήσεις ασύλου, και να φιλοξενούν τους αιτούντες άσυλο, και να παρέχουν προστασία στους ευάλωτους, και να επιστρέφουν όσους δεν δικαιούνται διεθνούς προστασίας και να εντάσσουν τους αναγνωρισμένους πρόσφυγες. 

Η ασφάλεια των εξωτερικών συνόρων μας αποτελεί πρωταρχικό μας στόχο. Τα οποία προστατεύουμε σύμφωνα με το Διεθνές & Ευρωπαϊκό Δίκαιο και τα κυριαρχικά μας δικαιώματα.  

Το νέο Σύμφωνο πρέπει να εξασφαλίσει τον αποτελεσματικό διαχωρισμό προσφύγων με παράτυπους μετανάστες και να εξασφαλίσει τις ταχείες απελάσεις όσων δεν δικαιούνται διεθνούς προστασίας. Εξασφαλίζοντας η Ευρωπαϊκή Ένωση, την αγαστή συνεργασία των χωρών προέλευσης και την ορθή εφαρμογή της Κοινής Δήλωσης Ευρωπαϊκής Ένωσης – Τουρκίας. 

Ειδικά τα νησιά του Αιγαίου, βιώσαν δύσκολες καταστάσεις τα προηγούμενα χρόνια. Πρέπει να εξασφαλίσουμε ότι το Νέο Σύμφωνο δεν θα επιτρέψει ποτέ φαινόμενα δομών όπως η Μόρια. Με έντονο υπερπληθυσμό. Αλλά αντίθετα θα προβλέπει ταχύτερες διαδικασίες και ασφαλείς δομές φιλοξενίας, προς όφελος όλων. Η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει ευγνωμοσύνη στους ακρίτες, στους νησιώτες, τα δικαιώματα των οποίων καταφανώς επηρεάστηκαν από την κρίση, αλλά δεν αναγνωρίζονται επαρκώς από όλους. 

Σήμερα, σχεδιάζουμε ένα καλύτερο “αύριο” για τις χώρες μας. Ένα αύριο που θα διεκδικήσουμε μετ’ επιτάσεως στις διαπραγματεύσεις των επόμενων μηνών.  

Το Νέο Σύμφωνο για την Μετανάστευση και το Άσυλο πρέπει να συμπεριλάβει βασικές βελτιώσεις σε σύγκριση με το ισχύον. Όπως αυτές περιγράφονται στο κοινό ανακοινωθέν της διάσκεψης των Αθηνών.  

Ο Υπουργός Εσωτερικών της Ισπανίας κ. Fernando Gomez, σημείωσε:  

Αυτή η συνάντηση που πραγματοποιούμε στην Ελλάδα είναι απαραίτητη / βασική για να ενισχύσουμε τη διαπραγματευτική μας θέση, να διατηρήσουμε την ένωση μας και να μιλήσουμε με μία φωνή για την υπεράσπιση των συμφερόντων των χωρών πρώτης εισόδου. Η Ισπανία, η Ελλάδα, η Ιταλία, η Κύπρος και η Μάλτα είναι μαζί για την υπεράσπιση μιας κοινής ευρωπαϊκής πολιτικής μετανάστευσης, ασύλου και συνόρων που σέβεται τις αρχές και τις αξίες της ΕΕ. 

 Το τελευταίο συνεπάγεται ότι το μελλοντικό σύμφωνο μετανάστευσης και ασύλου πρέπει να περιστρέφεται γύρω από την αρχή της αλληλεγγύης και της δίκαιης κατανομής ευθυνών, όπως ορίζεται στο άρθρο 80 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Θεωρούμε επίσης ότι η εξωτερική διάσταση της ευρωπαϊκής μεταναστευτικής πολιτικής πρέπει να ενισχυθεί μέσω μιας αποτελεσματικής συνεργασίας με χώρες προέλευσης και διέλευσης. Η εμπειρία της Ισπανίας καθώς και των υπόλοιπων χωρών αυτής της συνάντησης / συνόδου αποδεικνύει ότι αυτή είναι η πιο αποτελεσματική φόρμουλα για την πρόληψη της παράνομης μετανάστευσης.  

 Μόνο με την αύξηση της συνεργασίας με τις χώρες προέλευσης και διέλευσης μπορούμε να αποτρέψουμε τις παράνομες αφίξεις, το λαθρεμπόριο μεταναστών και την απώλεια ανθρώπινων ζωών. Παραμένουμε δεσμευμένοι στο να βρούμε βιώσιμες λύσεις. Ωστόσο, ένας δίκαιος καταμερισμός ευθύνης είναι απαραίτητος. Δεν μπορεί να είναι αποκλειστικά καθήκον των χωρών πρώτης γραμμής.

H Υπουργός Εσωτερικών της Ιταλίας κ. Luciana Lamorgese, ανέφερε:  

Ευχαριστούμε την Ελλάδα που φιλοξένησε την πρώτη αυτή Υπουργική Διάσκεψη Med-5 στην Αθήνα, με τη συμμετοχή και των ομολόγων μου από την Κύπρο, τη Μάλτα και την Ισπανία. Όλοι μαζί είμαστε έτοιμοι να εντείνουμε τον συντονισμό μας  για να συνεισφέρουμε, με ενότητα και με πνεύμα  εποικοδομητικό, στις εν εξελίξει διαπραγματεύσεις  για το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για την Μετανάστευση και το Άσυλο.»  

 Στις διαπραγματεύσεις για το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, εξακολουθούν να υφίστανται στοιχεία ανισορροπίας ανάμεσα στα μέτρα ευθύνης και τα μέτρα αλληλεγγύης. Για το λόγο αυτό, σε μια τόσο λεπτή στιγμή, είναι επιτακτική η ανάγκη τα Κράτη της Μεσογείου να διατηρήσουν ένα ενιαίο μέτωπο ώστε να καθοδηγήσουν, σε πνεύμα συνεργασίας με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και όλα τα Κράτη μέλη, τις διαπραγματεύσεις για το νέο Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο.» 

Έξι μήνες μετά την επίσημη έναρξη των διαπραγματεύσεων για ένα νέο Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο και  αφού έχουμε παρουσιάσει διάφορα έγγραφα σχετικά με την κοινή θέση των χωρών μας, οι βασικές μας ανησυχίες εξακολουθούν να υφίστανται. 

Γνωρίζουμε την πολυπλοκότητα των εν λόγω ζητημάτων και εκτιμούμε τη δέσμευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, καθώς και αυτή των προηγουμένων και των νυν Προεδριών – της Γερμανίας και της Πορτογαλίας- που αποσκοπεί σε μια εποικοδομητική συνεργασία με όλα τα Κράτη μέλη φιλοδοξώντας να βρεθούν βιώσιμες λύσεις.»  

Σε αυτό το πνεύμα, εδώ στην Αθήνα, σήμερα, επαναδιατυπώνουμε τις θέσεις μας, επιβεβαιώνοντας πως: 

-μονάχα εάν ενισχύσουμε τη συνεργασία με τις χώρες προέλευσης και διέλευσης θα μπορέσουμε να αποτρέψουμε την πρωτογενή και δευτερογενή μετακίνηση, την παράνομη διακίνηση και εμπορία μεταναστών και την απώλεια ανθρώπινων ζωών, αλλά και να προωθήσουμε πραγματικούς  επαναπατρισμούς. 

– το Σύμφωνο επικεντρώνεται στενά στην ευθύνη των Κρατών μελών της πρώτης γραμμής που ήδη βρίσκονται εκτεθειμένες σε δυσανάλογες πιέσεις, ενώ οι μηχανισμοί αλληλεγγύης παραμένουν ασαφείς  σε ό,τι αφορά στην ουσιαστική υιοθέτηση των εκτελεστικών πράξεων εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και εθελοντικοί σε ό,τι αφορά στην επανεγκατάσταση.» 

Είναι σημαντικό όλα τα Κράτη μέλη, αλλά κυρίως εκείνα της πρώτης γραμμής, να θεσπίσουν έναν Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Επαναπατρισμού που θα διοικείται σε κεντρικό επίπεδο, και τον οποίο  θα συντονίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και  θα στηρίζουν  oι αρμόδιοι οργανισμοί της Ε.Ε, όπως ο FRONTEX, ώστε να διευκολύνονται οι επαναπατρισμοί ύστερα από αίτηση των ενδιαφερόμενων Κρατών μελών». 

Θα συνεχίσουμε, όλοι μαζί, την προσπάθεια με εποικοδομητική διάθεση και προτάσεις για την εξεύρεση λύσεων στις κοινές προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε, λύσεις συντονισμένες και εφαρμόσιμες, ξεκινώντας με βάση τα θετικά σημεία του Συμφώνου που προτάθηκε. 

Ο Υπουργός Εσωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας κ. Νίκος Νουρής, τόνισε:  

Φίλοι Υπουργοί, Αγαπητοί Φίλοι. Επιτρέψτε μου καταρχάς να ευχαριστήσω τον φίλο Υπουργό Νότη Μηταράκη και την Ελληνική Κυβέρνηση για την πρωτοβουλία, αλλά και την εξαιρετική φιλοξενία και διοργάνωση αυτής της συνάντησης των Μεσογειακών Υπουργών Εσωτερικών και Μετανάστευσης.  

Σήμερα τα κράτη πρώτης γραμμής, είχαμε την ευκαιρία να παρουσιάσουμε ο κάθε ένας ξεχωριστά τη διάσταση του προβλήματος στη χώρα του, αλλά και τις θέσεις μας επί του νέου Ευρωπαϊκού Συμφώνου για τη  Μετανάστευση και το Άσυλο.  

Δυστυχώς, για 4η συνεχή χρονιά η Κύπρος καταγράφει μια ανεπιθύμητη πρωτιά. Είμαστε το κράτος μέλος με τις περισσότερες αιτήσεις ασύλου κατ’ αναλογία πληθυσμού, με τον αριθμό των αιτητών και κατόχων προστασίας να φτάνει πλέον το 4% της ημικατεχόμενης μας πατρίδας.  

Παρά τη  σημαντική στήριξη που μας παρέχει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Ασύλου EASO, η Frontex και άλλοι συναφείς οργανισμοί, οι μεταναστευτικές πιέσεις που καλείται να διαχειριστεί η Κύπρος, ξεπερνούν κατά πολύ τον δίκαιο καταμερισμό βαρών.  

Σε καθημερινή βάση, αφικνούνται στα εδάφη της Δημοκρατίας μεγάλοι αριθμοί μεταναστών, μέσω παράνομων αφίξεων, κυρίως μέσω της πράσινης γραμμής, οι οποίες προωθούνται μέσω των κατεχομένων εδαφών μας προερχόμενοι από την Τουρκία. Μιας Τουρκίας που συνεχίζει να αρνείται πεισματικά να αναγνωρίσει και να συνεργαστεί με την Κυπριακή Δημοκρατία. Μόνο για τη  διετία 2019 – 2020 οι νέες αιτήσεις ασύλου έφτασαν τις 25,894 άτομα.   

Αυτή η οργανωμένη και συστηματική τουρκική προκλητική δραστηριότητα, η εργαλειοποίηση των μεταναστών, με ιδιαίτερη αναφορά στους Σύριους και η κατάχρηση από πλευράς Τουρκίας, πρέπει και οφείλει να απαντηθεί αποφασιστικά από την ίδια την Ευρωπαϊκή Ένωση στην επικείμενη σύνοδο κορυφής.  

Η χώρα μου καλείται να διαχειριστεί ένα υπέρμετρο, δυσανάλογο για το μέγεθος της βάρος, το οποίο δημιουργεί πολλαπλές προκλήσεις σε όλα τα επίπεδα.  

Όση προσπάθεια και αν καταβάλουμε, όσους πόρους και αν διαθέσουμε, εάν δεν υπάρξει μια συντονισμένη, δίκαιη και ισοζυγισμένη ευρωπαϊκή μεταναστευτική πολιτική που θα στηρίζεται στην αλληλεγγύη και τη δίκαιη κατανομή των βαρών, τόσο η Κύπρος όσο και τα υπόλοιπα κράτη-μέλη πρώτης γραμμής, δεν θα μπορέσουν ν’ ανταποκριθούν. Είναι σαφές, ότι σε τέτοια περίπτωση, ζημιωμένη θα είναι ολόκληρη η Ένωση, όπως κατέδειξε η κρίση του 2015.   

Έχουμε λοιπόν μπροστά μας μια ξεκάθαρη πρόκληση. Επιβάλλεται να υπάρξει κατάληξη και συμφωνία στο νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, μια συμφωνία που θα διορθώνει τα λάθη του παρελθόντος, και θα δημιουργήσει ένα πραγματικά δίκαιο και αποτελεσματικό νέο σύστημα.  

Τα κράτη-μέλη πρώτης γραμμής, παραμένουν δεσμευμένα στην εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους, ως φύλακες των συνόρων της ΕΕ. Ανάλογη θα πρέπει να είναι και η στάση των υπολοίπων εταίρων μας.  

Σαφώς, θα συνεχίσουμε να καταβάλλουμε κάθε δυνατή προσπάθεια για βελτίωση των υποδομών μας και καλύτερο συντονισμό των υπηρεσιών. Εντούτοις, είναι σαφές ότι η διαχείριση του μεταναστευτικού οφείλει να τύχει κεντρικής διαχείρισης. Πέραν από τις δικές μας υποχρεώσεις που συνίστανται στην καλύτερη δυνατή οργάνωση των υπηρεσιών και των υποδομών μας, στο νέο σύμφωνο επιβάλλεται να ενταχθούν πρόνοιες για την από μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κεντρική διαπραγμάτευση με τρίτες χώρες της Αφρικανικής ηπείρου, της Μέσης Ανατολής αλλά και των εγγύς Ασιατικών χωρών όπως η Ινδία, το Πακιστάν και το Μπαγκλαντές για την επίτευξη συμφωνιών επιστροφής και επανεγκατάστασης των υπηκόων τους.  

Οι χώρες με τις οποίες θα προωθηθούν ανάλογες συμφωνίες θα πρέπει να δεσμευτούν για την τήρηση τους απέναντι σε όλα τα κράτη μέλη με αυστηρές κυρώσεις στο ενδεχόμενο μη συμμόρφωσης των τρίτων χωρών.    

Την ίδια ώρα η Τουρκία πρέπει  και οφείλει να τηρήσει τις δικές της υποχρεώσεις στη βάση των όσων διαλαμβάνει η συμφωνία και η δήλωση του 2016. Ιδιαίτερα για την Κύπρο, η Τουρκία οφείλει να συνεργαστεί και να αποδεχτεί επιτήρηση από την Frontex των νοτίων παράλιων περιοχών της από τις οποίες εκκινούν καθημερινά σκάφη με παράνομους μετανάστες.  

Όσον αφορά τα θέματα αλληλεγγύης και υπευθυνότητας, ο διάλογος φαίνεται πως πρέπει να συνεχιστεί λόγω των σημαντικών διαφωνιών που καταγράφονται, κυρίως από χώρες που δεν αποδέχονται την αμοιβαιότητα. Είναι η θέση μας πως το σύμφωνο δεν θα πρέπει να αφεθεί να τελματωθεί εξαιτίας αυτής της παραμέτρου. Θα πρέπει να υπάρξει προώθηση ενδιάμεσων λύσεων, όπως των επιδοτούμενων επιστροφών.    

Τέλος η Κύπρος διεκδικεί την εφαρμογή του δικαιώματος της για άσκηση αποτελεσματικής επιτήρησης της πράσινης γραμμής, που πηγάζει από τον σχετικό Κανονισμό, χωρίς όμως αυτή να αναγνωρίζεται σαν το σύνορο της χώρας, αφού πρόκειται για την γραμμή κατάπαυσης του πυρός.      

 Η Κύπρος παραμένει στοχοπροσηλωμένη στην κατάληξη σε μια συμφωνία που θα ωφέλιμη για το σύνολο των κρατών-μελών, και σε αυτό το πλαίσιο, είμαστε διατεθειμένοι να επιδείξουμε την απαραίτητη ευελιξία.  

Εντούτοις, η εμπειρία του 2015 υποδηλώνει ότι αυτή η επιλογή είναι μονόδρομος. Θέση μας παραμένει ότι το νέο Σύμφωνο, θα πρέπει να διακρίνεται από τη δυνατότητα να καλύπτει και τις γεωπολιτικές ιδιαιτερότητες των κρατών-μελών, ιδιαίτερα αυτών που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή.  

Καταληκτικά θεωρώ ότι η σημερινή συνάντηση ήταν μια από τις πλέον εποικοδομητικές.  

Πολλές ευχαριστίες στον Νότη για την πρωτοβουλία. Ευχαριστώ επίσης τον Έλληνα Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Αντιπρόεδρο Σχοινά για τις δικές τους στοχευμένες παρεμβάσεις, αλλά και τους συναδέλφους Υπουργούς, την Luciana, τον Fernando και τον Byron.  

Είμαι βέβαιος ότι ο μεταξύ μας συντονισμός, θα δώσει νέα δύναμη στη φωνή των κρατών-μελών πρώτης γραμμής, και ότι μαζί θα καταφέρουμε να πετύχουμε ένα δίκαιο αποτέλεσμα για τους πολίτες μας, αλλά και την ΕΕ γενικά.  

Εύχομαι καλή συνέχεια σε όλους μας και καλή και ασφαλή επιστροφή στις πατρίδες μας.” 

O Υπουργός Εσωτερικών και Εθνικής Ασφάλειας της Μάλτας κ. Byron Camilleri, δήλωσε: 

Συναντιόμαστε σήμερα στην Αθήνα για να εδραιώσουμε και να επιβεβαιώσουμε τη θέση των πέντε Μεσογειακών χωρών πρώτης γραμμής που έχουν τις ίδιες προκλήσεις, οι οποίες σχετίζονται με παράνομη μετανάστευση.  

Θα ήθελα να ευχαριστήσω τον Πρωθυπουργό κ. Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Υπουργό Μετανάστευσης κ. Μηταράκη,  που μας φιλοξένησαν εδώ στην Αθήνα με σκοπό να  στείλουμε ένα ισχυρότερο μήνυμα υπέρ της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης και της σημασίας της αμφισβήτησης του status quo για τη μετανάστευση. Όλοι μας αναγνωρίζουμε την πραγματική προσπάθεια της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να φέρει όλα τα κράτη μέλη μαζί πίσω από ένα νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο. Αυτό σίγουρα δεν είναι ένα εύκολο έργο και κάνουμε ό, τι μπορούμε προκειμένου να καρποφορήσει μέσα από τις συζητήσεις για το νέο σύμφωνο.  

Σήμερα, έξι μήνες μετά την παρουσίαση του Συμφώνου, ζητούμε και πάλι μια ρεαλιστική και ισορροπημένη προσέγγιση μια προσέγγιση που τελικά θα χρησιμεύει για τη βελτίωση της κατάστασης σε αυτές τις χώρες που επηρεάζονται περισσότερο από την παράνομη μετανάστευση. Ας μην ξεχνάμε ότι έχουμε να διαχεριστούμε μετανάστες που προσπαθούν να φτάσουν στην ευρωπαϊκή ήπειρο, όχι μόνο με προορισμό της Μάλτας, της Ελλάδας, της Ιταλίας, της Ισπανίας ή της Κύπρου. Είναι λοιπόν δίκαιο, η προσέγγιση της Ευρώπης σε αυτό το φαινόμενο να μπορεί να δίνει τη δέουσα σημασία στις ανάγκες των κρατών μελών που αντιμετωπίζουν συνεχώς τις κρίσεις στα σύνορα της Ένωσης.  

Πιστεύω ότι οι παρούσες προτάσεις  υπολείπονται της επίτευξης της σωστής ισορροπίας μεταξύ αλληλεγγύης και ευθύνης. Ενώ τα κράτη μέλη πρώτης γραμμής θα επωμιστούν επιπλέον υποχρεώσεις δεν έχουμε επαρκείς εγγυήσεις ότι οι πρώτες χώρες θα λάβουν την αποτελεσματική υποστήριξη που δικαιούνται. 

Δυστυχώς, η μετεγκατάσταση μεταναστών από τις χώρες πρώτης εισόδου παραμένει σε μεγάλο βαθμό εθελοντική. Προτείνεται επίσης ότι μόνο συγκεκριμένες κατηγορίες αιτούντων άσυλο θα είναι επιλέξιμες για μετεγκατάσταση – στην περίπτωση της Μάλτας, μόνο μια μειονότητα των μεταναστών που φτάνουν παράνομα μέσω της θάλασσας. Επιπλέον, το Σύμφωνο προτείνει διαδικασίες συνόρων οι οποίες είναι πρακτικά αδύνατο να εφαρμοστούν ακόμα και από τα μεγαλύτερα κράτη μέλη πρώτης γραμμής με θαλάσσια σύνορα, πόσο μάλλον από τα μικρά νησιωτικά κράτη όπως η Μάλτα και η Κύπρος. Οι πέντε χώρες που βρίσκονται εδώ μπορούν να συνεισφέρουν σημαντικά στην αποτελεσματικότητα αυτού του Συμφώνου. Επειδή αντιμετωπίζουμε τη μετανάστευση κάθε μέρα.  

Υπάρχουν τρεις τρόποι αντιμετώπισης αυτού του ζητήματος – πρώτον, ενισχύοντας τη συνεργασία με χώρες transit για την αποτροπή της διέλευσης, διαταράσσοντας το επιχειρηματικό μοντέλο λαθρεμπόρων που θέτουν σε κίνδυνο τη ζωή μεταναστών που εμπιστεύονται τη ζωή τους στα χέρια τους. Δεύτερον, πρέπει να διασφαλίσουμε ότι όλα τα μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα έχουν την ευθύνη τους προκειμένου να φέρουν εις πέρας το ρόλο τους με αποτελεσματικό τρόπο, μέσω της μετεγκατάστασης. Τέλος, φαίνεται ότι υπάρχει συναίνεση σχετικά με αυτό σε ευρωπαϊκό επίπεδο, πρέπει να αρχίσουμε να αντιμετωπίζουμε τις επιστροφές αιτούντων άσυλο που έχουν απορριφθεί, μέσω ενός ενιαίου μηχανισμού επιστροφών της Ευρώπης. Οι συζητήσεις που διεξάγουμε στην Αθήνα οδηγούν σε συγκεκριμένες συστάσεις για το τι μπορεί να γίνει εσωτερικά και εξωτερικά για να βελτιωθεί η κατάσταση.  Δεν μπορούμε πλέον να τιμωρούμαστε λόγω της γεωγραφικής μας θέσης. Δεν μπορούμε πλέον να τιμωρούμαστε επειδή σώζουμε ζωές στη θάλασσα. Ας ελπίσουμε ότι η κοινή θέση που επισημαίνουμε σήμερα θα αποτελέσει ένα ακόμη βήμα προς την κατεύθυνση επίτευξη συναίνεσης, συναίνεσης που βασίζεται στην κοινή λογική, τη δικαιοσύνη και την ευρωπαϊκή αλληλεγγύη στην πράξη.

Scroll to Top