Στην τελευταία εξέλιξη στην επταετή ιστορία των τουρκικών S-400, η ​​Άγκυρα φέρεται να διαπραγματεύεται την μεταπώληση των αχρησιμοποίητων στρατηγικών συστημάτων πυραυλικής άμυνας S-400 μεγάλου βεληνεκούς σε μία από τις αραβικές μοναρχίες στον Περσικό Κόλπο. Η είδηση ​​των διαπραγματεύσεων έρχεται μετά την έκφραση της προθυμίας του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να άρει τις κυρώσεις που επιβλήθηκαν στην Τουρκία για την αμφιλεγόμενη αυτή απόκτηση και ενδεχομένως να επανεντάξει την Τουρκία στο πρόγραμμα F-35. Αλλά ποιο από τα έξι αραβικά κράτη του Κόλπου που αποτελούν το Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου θα ενδιαφερόταν πραγματικά ή έστω θα ήταν πρόθυμο να αγοράσει αυτά τα ρωσικά συστήματα;

Ιδρυτής της Boston Dynamics για την ανάγκη για τεχνητή νοημοσύνη και υλικό στην έρευνα ρομποτικής
00:00
/
00:00

Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, επιβεβαίωσε την Παρασκευή ότι η Ρωσία βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε συνομιλίες με την Τουρκία σχετικά με το μέλλον των τουρκικών S-400. Η επιβεβαίωση έρχεται μετά από αυτό που ο Πεσκόφ χαρακτήρισε «εξαιρετικά ευαίσθητο ζήτημα», δηλαδή ένα δημοσίευμα της τουρκικής εφημερίδας Hurriyet ότι η Άγκυρα ενδέχεται να δηλώσει δημόσια ότι μεταπωλεί τα συστήματα S-400 που απέκτησε το 2019, αλλά δεν τα έθεσε ποτέ σε λειτουργία, σε ένα από τα κράτη του Κόλπου, ακόμη και την Παρασκευή. Αφού χαρακτήρισε τη συμφωνία «εξαιρετικά ευαίσθητη», ο Πεσμόφ πρόσθεσε ότι η Μόσχα «έχει έρθει σε επαφή με την τουρκική πλευρά για το θέμα αυτό και θα συνεχίσουμε να διατηρούμε επαφή μαζί τους για το θέμα αυτό».

Οποιαδήποτε μεταφορά τουρκικών S-400 σε τρίτη χώρα θα απαιτούσε ρωσική άδεια. Οι ΗΠΑ υποστηρίζουν εδώ και καιρό ότι η Άγκυρα πρέπει να απομακρύνει αυτά τα συστήματα και όλα τα εξαρτήματά τους από το τουρκικό έδαφος προτού εξετάσει το ενδεχόμενο άρσης των κυρώσεων βάσει του Νόμου για την Αντιμετώπιση των Αντιπάλων της Αμερικής μέσω Κυρώσεων που επιβλήθηκε στα τέλη του 2020 ή να επιτρέψει στην Τουρκία να επανενταχθεί στο πρόγραμμα F-35 και να αγοράσει οποιοδήποτε από αυτά τα stealth μαχητικά. Η Άγκυρα πλήρωσε για έξι F-35A που κατασκευάστηκαν πριν από την απαγόρευσή της από το πρόγραμμα, τα οποία ελπίζει να παραλάβει τελικά μετά την ικανοποιητική επίλυση της διαμάχης για τους S-400, σχεδόν μια δεκαετία αργότερα. Πριν από το 2019, ζητούσε 100 F-35A. τώρα ζητά ένα πιο μέτριο 40, καθώς αναπτύσσει το εγχώριο μαχητικό TF Kaan και έχει κάνει μια σημαντική παραγγελία για Eurofighter Typhoon 4,5 γενιάς από το Ηνωμένο Βασίλειο.

Φράση από Forbes

Ενώ η Hurriyet δεν διευκρίνισε με ποια χώρα του GCC διαπραγματεύεται η Τουρκία μια πιθανή μεταφορά, ένα δημοσίευμα της Τετάρτης από το τουρκικό μέσο Oksijen, επικαλούμενο πηγές κοντά στην τουρκική προεδρία, ισχυρίστηκε ότι η μεταφορά αυτών των συστημάτων στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα είναι στην ημερήσια διάταξη. Συγκεκριμένα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα θα μπορούσαν να ενισχύσουν το παγκόσμιας κλάσης, πολυεπίπεδο και διαφοροποιημένο δίκτυο συστημάτων αεράμυνας αναπτύσσοντας πρώην τουρκικά S-400 στο Ντουμπάι. Αξίζει να υπενθυμιστεί ότι τα ΗΑΕ υπέστησαν τους βαρύτερους ιρανικούς βομβαρδισμούς κατά τη διάρκεια του περιφερειακού πολέμου νωρίτερα φέτος και έχουν υποστεί επιθέσεις από την κατάπαυση του πυρός της 8ης Απριλίου. Σύμφωνα με το δημοσίευμα της Oksijen, η κυβέρνηση Τραμπ τάσσεται επίσης υπέρ της πώλησης στην Τουρκία του MIM-104 Patriot για την αντικατάσταση των S-400. Η Τουρκία έχει πρόσφατα εκφράσει ενδιαφέρον για την απόκτηση Patriot ή γαλλο-ιταλικών συστημάτων SAMP/T. Κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του Τραμπ, οι ΗΠΑ προσέφεραν στην Τουρκία Patriots εάν ακύρωνε την παράδοση των S-400, αλλά η Άγκυρα αρνήθηκε.

Τα ΗΑΕ είχαν παραγγείλει προηγουμένως συστήματα Pantsir-S1 από τη Ρωσία τη δεκαετία του 2000, αλλά αυτά είναι πιο κατάλληλα για την παροχή άμυνας σημείων από τα S-400, τα οποία σχεδιάστηκαν ως στρατηγικό σύστημα αεράμυνας. Πιο πρόσφατα, η Σαουδική Αραβία φέρεται να προχώρησε σε μια διακριτική απόκτηση Pantsir-S1 ξεκινώντας το 2021, πιθανότατα για να παρέχει μια πιο οικονομικά αποδοτική άμυνα έναντι επιθέσεων με μη επανδρωμένα αεροσκάφη που προέρχονταν από τους Χούθι στην Υεμένη εκείνη την εποχή. Είναι ενδιαφέρον ότι η Σαουδική Αραβία και το Κατάρ εξέτασαν το ενδεχόμενο αγοράς S-400 στα τέλη της δεκαετίας του 2010, αλλά τελικά δεν το έπραξαν ποτέ. Όπως και τα ΗΑΕ, το Ριάντ επέλεξε το στρατηγικό αμερικανικό σύστημα άμυνας μεγάλου υψομέτρου. Το Κατάρ διαθέτει συστήματα Patriot αλλά όχι THAAD. Έχει αποδειχθεί ευάλωτο σε ιρανικές επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους. Επιπλέον, το Ισραήλ στόχευσε την πολιτική ηγεσία της Χαμάς στη Ντόχα με βαλλιστικούς πυραύλους που εκτοξεύτηκαν από αέρος στις 9 Σεπτεμβρίου 2025. Το Κατάρ έχει στενούς στρατιωτικούς δεσμούς με την Τουρκία και μάλιστα φιλοξενεί μια τουρκική βάση στο έδαφός του, αν και δεν είναι σαφές εάν η Ντόχα έχει κάποιο ενδιαφέρον να αποκτήσει αυτούς τους S-400.

Ενώ δεν υπάρχει καμία συζήτηση για την απόκτηση αυτών των συστημάτων από τη Σαουδική Αραβία, το Ριάντ και η Άγκυρα έχουν αυξήσει την αμυντική τους συνεργασία από τις αρχές της τρέχουσας δεκαετίας, με την πρώτη να επενδύει στα εγχώρια drones της δεύτερης . Σε αντίθεση με τα ΗΑΕ, τα οποία ανέστειλαν τις διαπραγματεύσεις για 50 F-35 που είχαν παραγγείλει το 2020 μετά την ομαλοποίηση των σχέσεων με το Ισραήλ, η Σαουδική Αραβία επιδιώκει επί του παρόντος έως και 48 F-35 από τις ΗΠΑ. Η απόκτηση των S-400, ειδικά αν επιλέξει να τα θέσει σε λειτουργία, θα μπορούσε να καταστήσει την προμήθεια του Ριάντ περίπλοκη, όπως ήταν η Τουρκία πριν από αυτήν και για τα ίδια συστήματα. Ωστόσο, υπό τις παρούσες συνθήκες, είναι λογικό το Ριάντ να μπορεί ενδεχομένως να καλωσορίσει μια ταχεία παράδοση των S-400 μαζί με τους 120 πυραύλους που απέκτησε η Άγκυρα ως προσωρινή λύση έναντι μελλοντικών ιρανικών επιθέσεων, κάτι που δεν μπορεί να αποκλειστεί. Το Ριάντ περιμένει την παράδοση των Cheongun-II, γνωστών και ως KM-SAM, συστημάτων αεράμυνας μεσαίου βεληνεκούς από τη Νότια Κορέα και αναμφίβολα χρειάζεται να αναπληρώσει τα υψηλής τεχνολογίας αμερικανικής κατασκευής αναχαιτιστικά του μετά τον πρόσφατο πόλεμο στο Ιράν. Κατά συνέπεια, η ανάπτυξη πρώην τουρκικών S-400 θα μπορούσε να προσφέρει μια προσωρινή στρατηγική άμυνα μέχρι να φτάσουν αυτά τα νέα συστήματα και να αναπληρωθούν τα εξαντλημένα αναχαιτιστικά συστήματα, και στη συνέχεια το Ριάντ θα μπορούσε να παροπλίσει ή ακόμα και να διαλύσει το ρωσικό σύστημα για να διασφαλίσει ότι μια ενδεχόμενη απόκτηση των F-35 δεν θα είναι άσκοπα περίπλοκη.

σύμβολο
00:00
00:00

Τα υπόλοιπα κράτη του GCC περιλαμβάνουν το νησιωτικό βασίλειο του Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και το Ομάν. Οι δύο πρώτες χώρες έχουν υποστεί επανειλημμένες ιρανικές επιθέσεις από την κατάπαυση του πυρός στις 8 Απριλίου και έχουν πολύ πιο περιορισμένη αεράμυνα από τα τρία κορυφαία κράτη του GCC. Το Ομάν αναμφίβολα έχει την πιο αδύναμη αεράμυνα από όλα τα κράτη του GCC, με το πιο προηγμένο σύστημά του να είναι το σύστημα αεράμυνας μεσαίου βεληνεκούς NASAMS-2. Παρά την πιο ουδέτερη εξωτερική πολιτική του Μουσκάτ και τις μακροχρόνιες εγκάρδιες σχέσεις του με το Ιράν, δεν γλίτωσε τις επιθέσεις από την Τεχεράνη κατά τη διάρκεια του πολέμου. Επιπλέον, πριν από τον πόλεμο, συζητούσε την πώληση των ελαφρώς μεταχειρισμένων Eurofighter Typhoon στην Τουρκία για να επιταχύνει την απόκτηση αυτών των αεροσκαφών από την Άγκυρα. Η απόκτηση τουρκικών S-400 θα μπορούσε να βελτιώσει σημαντικά την επίγεια αεράμυνά του. Αν και πάλι, δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι το Ομάν ενδιαφέρεται για αυτό, πόσο μάλλον να το συζητά ενεργά.

Τελικά, εάν αυτές οι αναφορές των τουρκικών μέσων ενημέρωσης δικαιωθούν, η εικόνα της αεράμυνας της περιοχής θα μπορούσε σύντομα να αλλάξει, με τους S-400 να ενισχύουν την προστασία του Ντουμπάι από ιρανικούς πυραύλους και drones, και την Τουρκία να λαμβάνει τα πρώτα stealth μαχητικά πέμπτης γενιάς και ενδεχομένως Patriots για να καλύψει αυτό το μακροχρόνιο κενό στην άμυνά της από βαλλιστικούς πυραύλους.